టెహ్రాన్ సమావేశం (యురేకా అనే కోడ్నేమ్) అనేది రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం యొక్క మిత్రదేశాల వ్యూహాత్మక సమావేశం , ఇది జోసెఫ్ స్టాలిన్ , ఫ్రాంక్లిన్ డి. రూజ్వెల్ట్ మరియు విన్స్టన్ చర్చిల్ మధ్య నవంబర్ 28 నుండి డిసెంబర్ 1, 1943 వరకు జరిగింది. ఇది ” బిగ్ త్రీ ” ( సోవియట్ యూనియన్ , యునైటెడ్ స్టేట్స్ మరియు యునైటెడ్ కింగ్డమ్ ) పాల్గొన్న మిత్రరాజ్యాల రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమావేశాలలో మొదటిది మరియు ఇరాన్పై ఆంగ్లో-సోవియట్ దాడి తర్వాత కేవలం ఒక సంవత్సరం తర్వాత టెహ్రాన్లోని సోవియట్ రాయబార కార్యాలయంలో జరిగింది . 1943 నవంబర్ 22 నుండి 26 వరకు యునైటెడ్ స్టేట్స్, యునైటెడ్ కింగ్డమ్ మరియు చైనా మధ్య చర్చ కోసం ఈజిప్టులో కైరో సమావేశం జరిగిన కొద్దిసేపటికే ఈ సమావేశం జరిగింది . బిగ్ త్రీ 1945 వరకు మళ్లీ సమావేశం కాలేదు, యాల్టా సమావేశం ఫిబ్రవరి 4 నుండి 11 వరకు క్రిమియాలో జరిగింది మరియు పోట్స్డ్యామ్ సమావేశం జూలై 17 నుండి ఆగస్టు 2 వరకు మిత్రరాజ్యాల ఆక్రమిత జర్మనీలో జరిగింది. ముఖ్యంగా, అధ్యక్షుడు ఫ్రాంక్లిన్ డి. రూజ్వెల్ట్ USS అయోవాలో వచ్చారు.
ముగ్గురు నాయకులు వేర్వేరు లక్ష్యాలతో టెహ్రాన్కు వచ్చినప్పటికీ , సమావేశం యొక్క ప్రధాన ఫలితం నాజీ జర్మనీకి వ్యతిరేకంగా రెండవ ఫ్రంట్ను తెరవడానికి బ్రిటిష్ మరియు అమెరికన్ నిబద్ధత, తద్వారా సోవియట్లతో తూర్పు ఫ్రంట్ నుండి సైనిక ఆస్తులను ఉపసంహరించుకోవాల్సి వచ్చింది . ఈ నిర్ణయంతో పాటు, టెహ్రాన్ సమావేశం కూడా ఈ క్రింది అంశాలను ప్రస్తావించింది: టర్కీ మరియు ఇరాన్తో బిగ్ త్రీ సంబంధాలు , మొదటిది సంఘర్షణలోకి ప్రవేశించమని ఒత్తిడి చేయబడుతున్నందున మరియు తరువాతిది మిత్రరాజ్యాల ఆక్రమణలో ఉన్నందున; యుగోస్లేవియాలో మరియు జపాన్కు వ్యతిరేకంగా కార్యకలాపాలు; మరియు అక్ష శక్తుల ఊహించిన ఓటమి తరువాత ఊహించిన పరిష్కారం . ఒక ప్రత్యేక ఒప్పందంలో బిగ్ త్రీ ఇరానియన్ స్వాతంత్ర్యాన్ని గుర్తిస్తామని ప్రతిజ్ఞ చేసింది.
జూన్ 1941లో జర్మన్-సోవియట్ యుద్ధం ప్రారంభమైన తర్వాత , చర్చిల్ సోవియట్లకు సహాయం అందించాడు మరియు ఆ మేరకు ఒక ఒప్పందంపై 12 జూలై 1941న సంతకం చేయబడింది. అయితే, సోవియట్లతో పొత్తును ప్రకటిస్తూ చర్చిల్ ఒక స్పోకెన్ రేడియో ప్రసారంలో, కూటమి కమ్యూనిజంపై తన వైఖరిని మార్చుకోదని శ్రోతలకు గుర్తు చేశాడు.
ఆ మద్దతు అమలును ఏర్పాటు చేయడానికి ప్రతినిధులు లండన్ మరియు మాస్కో మధ్య ప్రయాణించారు మరియు డిసెంబర్ 1941లో యునైటెడ్ స్టేట్స్ యుద్ధంలో చేరినప్పుడు, ప్రతినిధులు వాషింగ్టన్లో కూడా సమావేశమయ్యారు. బ్రిటిష్ మరియు అమెరికన్ కార్యకలాపాలను సమన్వయం చేయడానికి మరియు సోవియట్లకు వారి మద్దతును అందించడానికి ఒక కంబైన్డ్ చీఫ్స్ ఆఫ్ స్టాఫ్ కమిటీని ఏర్పాటు చేశారు. ప్రపంచ యుద్ధం యొక్క పరిణామాలు, ఏకీకృత మిత్రరాజ్యాల వ్యూహం లేకపోవడం మరియు యూరప్ మరియు ఆసియా మధ్య వనరుల కేటాయింపు సంక్లిష్టత ఇంకా పరిష్కరించబడలేదు, ఇది త్వరలో పాశ్చాత్య మిత్రదేశాలు మరియు సోవియట్ యూనియన్ మధ్య పరస్పర అనుమానాలకు దారితీసింది. తూర్పు ఫ్రంట్లో సోవియట్ రెడ్ ఆర్మీపై జర్మన్ ఒత్తిడిని తగ్గించడానికి రెండవ ఫ్రంట్ను తెరవడం అనే ప్రశ్న , పరస్పర సహాయం యొక్క ప్రశ్న (యునైటెడ్ కింగ్డమ్ మరియు సోవియట్ యూనియన్ రెండూ క్రెడిట్ మరియు భౌతిక మద్దతు కోసం యునైటెడ్ స్టేట్స్ వైపు చూస్తున్నందున, మిత్రరాజ్యాల విజయం విషయంలో బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యాన్ని ఆసరాగా చేసుకోవాలనే కోరిక అమెరికన్లకు లేనందున యునైటెడ్ స్టేట్స్ మరియు బ్రిటన్ మధ్య ఉద్రిక్తత ఏర్పడింది ). అలాగే, తూర్పు ఐరోపాలో స్టాలిన్కు స్వేచ్ఛగా వ్యవహరించడానికి యునైటెడ్ స్టేట్స్ లేదా యునైటెడ్ కింగ్డమ్ సిద్ధంగా లేవు మరియు యుద్ధం తర్వాత జర్మనీతో ఎలా వ్యవహరించాలనే దానిపై ఉమ్మడి విధానం లేదు. చర్చిల్, రూజ్వెల్ట్ మరియు స్టాలిన్ మధ్య ఆ విషయాలకు సంబంధించిన కమ్యూనికేషన్లు టెలిగ్రామ్ల ద్వారా మరియు దూతల ద్వారా జరిగాయి, కానీ ప్రత్యక్ష చర్చలు అత్యవసరంగా అవసరమని స్పష్టమైంది.
స్టాలిన్ మాస్కోను విడిచి వెళ్ళడానికి ఇష్టపడలేదు మరియు విమాన ప్రయాణాలను రిస్క్ తీసుకోవడానికి ఇష్టపడలేదు. అతను బాకుకు రైలులో వెళ్ళాడు, తరువాత విమానంలో వెళ్ళాడు. బాకులో రెండు విమానాలు ఉన్నాయి; ఒకటి అతనికి కల్నల్ జనరల్ పైలట్ చేసింది మరియు మరొకటి కల్నల్ పైలట్ చేసిన అధికారులకు. కానీ కల్నల్ జనరల్స్ తరచుగా విమానాలను పైలట్ చేయరని చెప్పి స్టాలిన్ కల్నల్ విమానాన్ని ఎంచుకున్నాడు.
రూజ్వెల్ట్ శారీరకంగా వైకల్యంతో ఉన్నాడు మరియు ప్రయాణం కష్టంగా భావించాడు. చర్చిల్ ఒక ఆసక్తిగల ప్రయాణీకుడు మరియు యుద్ధ సమయ సమావేశాల శ్రేణిలో భాగంగా , ఇప్పటికే ఉత్తర అమెరికాలో ఐదుసార్లు మరియు ఆఫ్రికాలో రెండుసార్లు రూజ్వెల్ట్ను కలిశాడు మరియు మాస్కోలో స్టాలిన్తో రెండు ముందస్తు సమావేశాలు కూడా నిర్వహించాడు. అత్యవసరంగా అవసరమైన సమావేశాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి, రూజ్వెల్ట్ స్టాలిన్ను కైరోకు వెళ్లమని ఒప్పించడానికి ప్రయత్నించాడు. స్టాలిన్ ఆ ఆఫర్ను తిరస్కరించాడు మరియు బాగ్దాద్ లేదా బాస్రాలో కలవమని కూడా ప్రతిపాదించాడు . చివరకు అతను నవంబర్ 1943లో టెహ్రాన్లో కలవడానికి అంగీకరించాడు. ఇరాన్ ఒక తటస్థ దేశం , అయినప్పటికీ ఆగస్టు 1941లో యునైటెడ్ కింగ్డమ్ మరియు సోవియట్ యూనియన్ సంయుక్తంగా దాడి చేశాయి.
టెహ్రాన్ సమావేశం ముగిసిన తర్వాత, టెహ్రాన్లో నిజంగా ఎప్పుడైనా హత్య ముప్పు ఉందా అని హారిమాన్ మోలోటోవ్ను అడిగాడు. టెహ్రాన్లో జర్మన్ ఏజెంట్ల గురించి తమకు తెలుసని, కానీ నిర్దిష్ట హత్య కుట్ర గురించి తెలియదని మోలోటోవ్ అన్నారు. మోలోటోవ్ ప్రతిస్పందన హత్య కుట్ర గురించి వారి వాదనలను తగ్గించింది, బదులుగా సోవియట్ రాయబార కార్యాలయంలో అధ్యక్షుడు రూజ్వెల్ట్ సురక్షితంగా ఉంటారని స్టాలిన్ భావించారని నొక్కి చెప్పింది. అమెరికన్ మరియు బ్రిటిష్ నిఘా నివేదికలు సాధారణంగా ఈ కుట్ర ఉనికిని తోసిపుచ్చాయి మరియు ఆపరేషన్కు నాయకుడుగా చెప్పబడుతున్న ఒట్టో స్కోర్జెనీ తరువాత హిట్లర్ ప్రణాళిక ప్రారంభించక ముందే ఈ ఆలోచనను పనికిరానిదిగా తోసిపుచ్చాడని పేర్కొన్నాడు. ఈ అంశం కొంతమంది రష్యన్ చరిత్రకారుల ఇతివృత్తంగా కొనసాగుతోంది.
మాధవి కాళ్ల
సేకరణ